Kalsiyum hidroksilapatit (CaHA) ve kolajen uyarımı: doku düzeyinde ne biliyoruz?

Kalsiyum hidroksilapatit dolgu (kısaca CaHA), hem hacim kazandırmak hem de cildin kendi kolajen üretimini uyarmak amacıyla kullanılan bir materyaldir. Bu yazıda CaHA’nın dokuda neler yaptığını, bu bilginin hangi çalışmalardan geldiğini ve sınırlarını özetliyoruz.

Kalsiyum hidroksilapatit nedir?

Kalsiyum hidroksilapatit, kemik ve dişlerin mineral yapısında da bulunan, vücutla uyumlu bir materyaldir. Dolgu olarak kullanılan formunda, küçük CaHA mikroküreleri jel kıvamında bir taşıyıcı içinde bulunur. Uygulamadan sonra ilk hacmi büyük ölçüde bu jel sağlar. Jel zamanla emilir; geride kalan mikrokürelerin çevresinde ise vücudun kendi ürettiği yeni bağ dokusu oluşur. Bu nedenle CaHA, literatürde “biyostimülatör” olarak da anılır.

CaHA kolajen üretimini nasıl etkiler?

Kolajen uyarımına dair bilgiler büyük ölçüde biyopsi çalışmalarından gelir:

• 5 kişilik bir çalışmada, kulağın arkasındaki deri altına az miktarda CaHA uygulandı ve 6 ay sonra biyopsi alındı. Dolgu parçacıklarının çevresinde yeni kolajen birikimi gözlendi ve bu bulgu tip I ile tip III kolajen boyalarıyla doğrulandı [1].
• 35–45 yaş arası 24 kadınla yapılan bir çalışmada, CaHA ve hyaluronik asit (HA) dolgu, kulak arkası bölgede karşılaştırıldı. 4. ve 9. aylarda alınan biyopsilerde, CaHA uygulanan tarafta 4. ayda tip III kolajenin, 9. ayda ise tip I kolajenin daha yüksek olduğu bildirildi. Elastin ve damar oluşumu belirteçleri de CaHA tarafında daha belirgindi. Yazarlar bunu, tip III kolajenin zamanla daha olgun tip I kolajenle yer değiştirdiği iki aşamalı bir süreç olarak yorumladı [2].

Bu bulguları değerlendirirken nelere dikkat etmeli?

• Çalışmalar küçük örneklemlidir ve biyopsiler yüz yerine kulak arkasından alınmıştır.
• Dokuda kolajen artışı gözlenmesi, her kişide aynı görünür sonucun alınacağı anlamına gelmez. Sonuçlar yaş, cilt yapısı ve uygulanan bölgeye göre değişir.
• Hyaluronik asit dolgulardan farklı olarak CaHA, eritici bir enzimle geri alınamaz. Bu nedenle uygulama kararı ve teknik daha da önem kazanır.
• Şişlik, morarma ve deri altında ele gelen nodüller gibi yan etkiler görülebilir. Dudaklarda kullanımı önerilmez; bu bölgede nodül gelişimi bildirilmiştir [3].

CaHA kimler için uygun?

CaHA’nın uygun olup olmadığı; yüz yapısı, beklentiler, sağlık öyküsü ve uygun olmayan durumlar değerlendirilerek, muayene sonrası belirlenir. Her tıbbi uygulamada olduğu gibi karar kişiye özeldir. Medikal estetik yaklaşımımızı Medikal Estetik sayfasında anlatıyoruz.

Sık sorulan sorular

CaHA ile hyaluronik asit dolgu arasındaki fark nedir?

Hyaluronik asit dolgu hacmi esas olarak kendisi sağlar ve gerektiğinde eritici bir enzimle geri alınabilir. CaHA ise taşıyıcı jel emildikten sonra mikrokürelerin çevresinde yeni bağ dokusu oluşmasıyla etki gösterir ve enzimle geri alınamaz.

CaHA kalıcı mıdır?

Hayır. CaHA zamanla vücut tarafından parçalanıp emilen bir materyaldir; etkinin süresi kişiden kişiye değişir.

Kolajen takviyesi ile CaHA aynı şeyi mi yapar?

Hayır. Ağızdan alınan kolajen sindirimde parçalanır ve cilt üzerindeki etkisi bilimsel olarak tartışmalıdır. Konuyu kolajen takviyesi yazımızda ele alıyoruz.

Kaynaklar

1. Berlin AL, Hussain M, Goldberg DJ. Calcium hydroxylapatite filler for facial rejuvenation: a histologic and immunohistochemical analysis. Dermatologic Surgery. 2008. PMID: 18547184.
2. Yutskovskaya Y, Kogan E, Leshunov E. A randomized, split-face, histomorphologic study comparing a volumetric calcium hydroxylapatite and a hyaluronic acid-based dermal filler. Journal of Drugs in Dermatology. 2014;13(9):1047–1052.
3. Pavicic T. Calcium hydroxylapatite filler: an overview of safety and tolerability. Journal of Drugs in Dermatology. 2013;12(9):996–1002.